Dianthus hyrcanicus Rech. f.
پروین صالحی شانجانی، سارا نیکخواه و ایوب مرادی
بانک ژن منابع طبیعی ایران، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
تاریخ انتشار تیر 1404
ویراستار علمی: معصومه ایزدپناه
رفتار انبارداری بذر
تيپ ذخیرهسازی ارتدوکس (بذوری که قابلیت خشکشدن را دارند) است. پس از کاهش رطوبت نسبی بذر به میزان 15 تا 20 درصد قابل نگهداری در دمای 20- درجه سانتی گراد است.
نیازهای جوانهزنی
بذرهای این گونه خواب ندارند. پس از استریل سطحی، بذور روی کاغذ صافی مرطوب در پتری دیش قرار گرفته و به مدت دو هفته در دمای صفر تا 4 درجه سانتیگراد سرمادهی میشوند تا همزمان سبز شوند. سپس در دمای متناوب 20 (16 ساعت روشنایی) و 15 درجه سانتیگراد (8 ساعت تاریکی) سبز میگردند.
مورفولوژی
نوع میوه: کپسول
شکل میوه: –
اندازه میوه: –
شکل بذر: دایرهای نامنظم، سپری شکل، فشرده، نمای پشتی کمی محدب، چروکیده، نمای شکمی مقعر، با برآمدگی طولی و ناف مشخص، رأس نوکدار. سطح پوشیده شده با زگیلهای ریزی که دارای چینش پرتویی هستند، کدر، قهوهای مایل به سیاه تا سیاه
اندازه بذر: طول 3/31 تا 3/07 میلیمتر، عرض 2/39 تا 2/94 میلیمتر در نمونه بذر از گیلان، با وزن هزاردانه 3/18 گرم که در سال 1397 توسط ایوب مرادی جمعآوری و شناسایی شده و با شماره اکسشن 47413 در بانک ژن منابع طبیعی ایران نگهداری میشود.
وزن هزار دانه: 3/18 گرم
ویژگیهای زیستی
فرم رویشی گیاه: چند ساله، در پایه چوبی، بیکرک. ساقهها منشعب، ایستاده یا خیزان، به طول حدود 60 سانتیمتر
نوع گلآذین، گل و مکانیسمهای گردهافشانی: گلآذین گرزن دو تا سه تایی، بندرت منفرد، برگک 6 تا 8 تایی؛ کاسه گل پیوسته، جام گل گلبرگدار، گلبرگها در حاشیه دندانهای، قرمز مایل به ارغوانی. گیاه تک پایه، دگرگشن. گرده افشانی توسط حشرات و باد انجام میشود.
دوره زمانی گلدهی: اواخر بهار
زمان رسیدن بذر: تابستان
پراکنش بذر: توسط وزن بذر
پراکندگی جغرافیایی: انحصاری ایران. نمونه تیپ از جاده فومن به ماسوله
پراکندگی در ایران: شمال. بیشتر در استانهای گیلان و مازندران
گیاهشناسی
خانواده: Caryophyllaceae
جنس: Dianthus
گونه: D. hyrcanicus
نام فارسی: میخک ماسولهای، میخک خزری
منابع و پیوندها
Asadi, M., Fadaei, F., Tawakli, Z., Heydari Rikan, M., Mostafavi, G., Mahdavi, M., Poursakhi, K. and Nejad Flatori, A. 2023. Flora of Iran. Charyophyllaceae. Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, Publication, No. 168, 987 pp.
Black, M. and Bewley, J.D. 2000. Seed technology and its biological basis. Sheffield Academic Press, 1-419 P.
Bojňanský, V. and Fargašová, A. 2007. Atlas of seeds and fruits of central and East-European flora: the Carpathian Mountains region. Springer, Dordrecht, The Netherlands, 1046 P.
Ghahraman, A. Flore of Iran. Research Institute of Forests and Rangelands with University of Tehran Publication. https://floraofiran.net/index.php.
Mozaffarian, V.A. 1998. Dictionary of Iranian plants names. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 671 P.
Mozaffarian, V.A. 2012. A Pictorial dictionary of botany. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 1088 P.
Sharma, O.P. 2009. Plant taxonomy 2E. Tata McGraw-Hill Education, New Delhi, 563 P.