Echinophora platyloba DC.
پروین صالحی شانجانی، محمدرضا پهلوانی، نسترن جلیلیان و آمنه غلامی
بانک ژن منابع طبیعی ایران، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
تاریخ انتشار مهر 1404
ویراستار علمی: معصومه ایزدپناه
رفتار انبارداری بذر
تيپ ذخیرهسازی ارتدوکس (بذوری که قابلیت خشکشدن را دارند) است. پس از کاهش رطوبت نسبی بذر به میزان 15 تا 20 درصد قابل نگهداری در دمای 20- درجه سانتیگراد است.
نیازهای جوانهزنی
بذرهای این گونه خواب دارد. پس از استریل سطحی، بذور روی کاغذ صافی مرطوب در پتری دیش قرار گرفته و به مدت دو هفته تا دو ماه در دمای صفر تا 4 درجه سانتیگراد سرمادهی میشوند تا سبز شوند. سپس در دمای متناوب 20 درجه سانتیگراد (16 ساعت روشنایی) و 15 درجه سانتیگراد (8 ساعت تاریکی) سبز میگردند.
نوع میوه: شیزوکارپ، میوه خشک و متشکل از یک برچه ناشکوفای غیرفشرده به نام مریکارپ
شکل میوه: مریکارپ بیضوی کشیده، سطح پشتی محدب با 5 پره طولی ظریف، سطح شکمی کمی مقعر، با کانالهای شیرابهای مشخص. سطح مریکارپ کدر، قهوهای
اندازه میوه: طول 5/13 تا 5/97 میلیمتر، عرض 2/16 تا 2/22 میلیمتر در نمونه بذر از بیستون، کرمانشاه با وزن هزاردانه 5/8 گرم، که در سال 1396 توسط نسترن جلیلیان جمعآوری و شناسایی شده و با شماره اکسشن 46676 در بانک ژن منابع طبیعی نگهداری میشود.
وزن هزار دانه/میوه: 5 تا 11 گرم
ویژگیهای زیستی
فرم رویشی گیاه: علفی، چند ساله، خاردار. ساقه افراشته، با شاخه های واگرا، معطر، برنگ سبز کلمی، به طول 20 تا 55 سانتیمتر
نوع گلآذین، گل و مکانیسمهای گردهافشانی: گلآذین چتر مرکب، چترها با 1 تا 5 شعاع، به طول 2 تا 15 میلیمتر، هم اندازه یا نابرابر، چترکها حدوداً با 6 دمگل، گلبرگها نامشخص سفید یا قرمز. گیاه تک پایه، دگرگشن. گردهافشانی توسط حشرات و باد انجام میشود.
دوره زمانی گلدهی: اواخر تابستان
زمان رسیدن بذر:اواخر تابستان
پراکنش بذر: توسط وزن بذر
پراکندگی جغرافیایی: انحصاری ایران. نمونه تیپ از اطراف تهران
پراکندگی در ایران: غرب، مرکز و شمال شرق. بیشتر در استانهای تهران و کردستان
گیاهشناسی
خانواده: Apiaceae
جنس: Echinophora
گونه: E. platyloba
نام فارسی: خوشاریزه
منابع و پیوندها
Black, M. and Bewley, J.D. 2000. Seed technology and its biological basis. Sheffield Academic Press, 419 pp.
Bojňanský, V. and Fargašová, A. 2007. Atlas of seeds and fruits of central and East-European flora: the Carpathian Mountains region. Springer, Dordrecht, The Netherlands, 1046 pp.
Ghahraman, A. Flore of Iran. Research Institute of Forests and Rangelands with University of Tehran Publication. https://floraofiran.net/index.php.
Mozaffarian, V.A. 1998. Dictionary of Iranian plants names. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 671 pp.
Mozaffarian, V.A. 2012. A Pictorial dictionary of botany. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 1088 pp.
Mozaffarian V. 2008. Flora of Iran, Umbelliferae. Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, Publication No. 54, 592 pp.
Sharma, O.P. 2009. Plant taxonomy 2E. Tata McGraw-Hill Education, New Delhi, 563 pp.