نویسنده: آمنه غلامی 
Centaurea imperialis Hausskn.
پروین صالحی شانجانی، لیلا رسول زاده و حسین معروفی
بانک ژن منابع طبیعی ایران، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
تاریخ انتشار مهر 1404
ویراستار علمی: معصومه ایزدپناه
رفتار انبارداری بذر
تيپ ذخیرهسازی ارتدوکس (بذوری که قابلیت خشکشدن را دارند) است. پس از کاهش رطوبت نسبی بذر به میزان 15 تا 20 درصد قابل نگهداری در دمای 20- درجه سانتیگراد است.
نیازهای جوانهزنی
بذرهای این گونه خواب ندارند. پس از استریل سطحی، بذور روی کاغذ صافی مرطوب در پتریدیش قرار گرفته و به مدت دو هفته در دمای صفر تا 4 درجه سانتیگراد سرمادهی میشوند تا همزمان سبز شوند. سپس در دمای متناوب 20 (16 ساعت روشنایی) و 15 درجه سانتیگراد (8 ساعت تاریکی) سبز میگردند.
مورفولوژی
نوع میوه: فندقه
شکل میوه: تقریباً استوانهای یا اندکی واژ-مخروطی، از طرفین کمی فشرده، در برش عرضی تا حدی چهار گوشه، رأس بریده، کاکل تا حدودی بلندتر از فندقه، قهوهای رنگ، تارهای خارجی کوتاهتر از داخلی، ناف تقریباً جانبی. سطح بیکرک، صاف، براق، با خطوط ظریف طولی، با سه خط طولی کرم رنگ، فندقه به رنگ قهوهای
اندازه میوه: طول 5/12 تا 6/11 میلیمتر، عرض 1/74 تا 2/21 میلیمتر در نمونه بذر از کردستان، با وزن هزار دانه/میوه 24/9 گرم که در سال 1397 توسط حسین معروفی جمعآوری و شناسایی شده و با شماره اکسشن 47575 در بانک ژن منابع طبیعی ایران نگهداری میشود.
وزن هزار دانه/میوه: 17 تا 25 گرم
ویژگیهای زیستی
فرم رویشی گیاه: علفی، دوساله، کرکدار، ریشه غدهای. ساقه ایستاده، به ارتفاع 50 تا 150 سانتیمتر
نوع گلآذین، گل و مکانیسمهای گردهافشانی: گلآذین کپهای سنبله مانند یا خوشه مانند، کپهها به دشواری شعاعی (طبقی-زبانهای)؛ گلچهها قرمز یا صورتی، گریبان تقریبا کروی تا تخممرغی، برگههای گریبان چند ردیفه، آرایش برگههای گریبان آزاد. گیاه تکپایه، دگرگشن. گردهافشانی توسط حشرات انجام میشود.
دوره زمانی گلدهی: اوایل تابستان
زمان رسیدن میوه: اوایل تابستان
پراکنش میوه: عامل پراکنش حیوانات و وزن بذر است.
پراکندگی جغرافیایی: ایران و عراق. نمونه تیپ از کنگاور
پراکندگی در ایران: شمال غرب و غرب. بیشتر در استانهای آذربایجان و کردستان
گیاهشناسی
خانواده: Asteracea
جنس: Centaurea
گونه: C. imperialis
نام فارسی: گلگندم اشرافی
منابع و پیوندها
Black, M. and Bewley, J.D. 2000. Seed technology and its biological basis. Sheffield Academic Press, 1-419 pp.
Bojňanský, V. and Fargašová, A. 2007. Atlas of seeds and fruits of central and East-European flora: the Carpathian Mountains region. Springer, Dordrecht, The Netherlands, 1046 pp.
Ghahraman, A. Flore of Iran. Research Institute of Forests and Rangelands with University of Tehran Publication. https://floraofiran.net/index.php.
Mozaffarian, V.A. 1998. Dictionary of Iranian plants names. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 671 pp.
Mozaffarian, V.A. 2012. A Pictorial dictionary of botany. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 1088 pp.
Mozaffarian, V., Ghahremaninejad, F., Narimisa, S., Kazempour-Osaloo, Sh., Jafari, E., Lotfi, E. Assadi, M. 2018. Flora of Iran, Asteraceae. Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, Publication No. 144, 1023 pp.
Ranjbar, M. and Negaresh, K. 2014. The genus Centaurea (Asteraceae, cardueae) in Iran: Two new species and a lectotypification. Edinburgh Journal of Botany, 71: 51-56.
Sharma, O.P. 2009. Plant taxonomy 2E. Tata McGraw-Hill Education, New Delhi, 563 pp.
