نویسنده: آمنه غلامی 
Ferula macrocolea Boiss.
پروین صالحی شانجانی، محمدرضا پهلوانی و حسین معروفی
بانک ژن منابع طبیعی ایران، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
تاریخ انتشار مهر 1404
ویراستار علمی: معصومه ایزدپناه
رفتار انبارداری بذر
تيپ ذخیرهسازی ارتدوکس (بذوری که قابلیت خشکشدن را دارند) است. پس از کاهش رطوبت نسبی بذر به میزان 15 تا 20 درصد قابل نگهداری در دمای 20- درجه سانتیگراد است.
نیازهای جوانهزنی
بذرهای این گونه خواب دارد. پس از استریل سطحی، بذور روی کاغذ صافی مرطوب در پتری دیش قرار گرفته و به مدت دو هفته تا دو ماه در دمای صفر تا 4 درجه سانتیگراد سرمادهی میشوند تا سبز شوند. سپس در دمای متناوب 20 درجه سانتیگراد (16 ساعت روشنایی) و 15 درجه سانتیگراد (8 ساعت تاریکی) سبز میگردند.
مورفولوژی
نوع میوه: شیزوکارپ (میوه خشک و متشکل از دو برچه ناشکوفای غیرفشرده یا به پهلو یا به پشت فشرده به نام مریکارپ است)
شکل میوه: مریکارپها بیضوی کشیده، همشکل، فشرده در پشت، سطح پشتی تخت، با 5 پره طولی، پرههای کناری دارای بال پهن، سطح شکمی تخت، با یک پره مرکزی، کانالهای شیرابهای مشخص در هر دو سطح شکمی و پشتی، رأس با پایه خامه توسری خورده. سطح مریکارپ بیکرک، کدر، قهوهای، پرهها و بالها کرم رنگ
اندازه میوه: طول 7/16 تا 10/58 میلیمتر، عرض 3/35 تا 6/40 میلیمتر در نمونه بذر از سنندج، کردستان، با وزن هزاردانه 14/99 گرم، که در سال 1397 توسط حسین معروفی جمعآوری و شناسایی شده و با شماره اکسشن 47525 در بانک ژن منابع طبیعی نگهداری میشود.
وزن هزار دانه/میوه: 11 تا 22 گرم
ویژگیهای زیستی
فرم رویشی گیاه: علفی، چند ساله، یک بار ثمرده، بی کرک. ساقه ایستاده، به طول 70 تا 120 سانتیمتر، شیاردار
نوع گلآذین، گل و مکانیسمهای گردهافشانی: گلآذین چتر مرکب به صورت خوشهای تنک؛ چترهای میوه دار با 5 تا 8 شعاع، به طول 2 تا 4 سانتیمتر، چترکها با 5 تا 10 گل کوچک، گلها زرد. گیاه تک پایه، دگرگشن. گردهافشانی توسط حشرات و باد انجام میشود.
دوره زمانی گلدهی: اواخر بهار و اوایل تابستان
زمان رسیدن بذر: اواخر بهار و اوایل تابستان
پراکنش بذر: توسط باد و وزن بذر
پراکندگی جغرافیایی: انحصاری ایران. نمونه تیپ از دالم کوه
پراکندگی در ایران: غرب. بیشتر در استانهای کرمانشاه، همدان و لرستان
گیاهشناسی
خانواده: Apiaceae
جنس: Ferula
گونه: F. macrocolea
نام فارسی: کمای مرتفع
منابع و پیوندها
Black, M. and Bewley, J.D. 2000. Seed technology and its biological basis. Sheffield Academic Press, 419 pp.
Bojňanský, V. and Fargašová, A. 2007. Atlas of seeds and fruits of central and East-European flora: the Carpathian Mountains region. Springer, Dordrecht, The Netherlands, 1046 pp.
Ghahraman, A. Flore of Iran. Research Institute of Forests and Rangelands with University of Tehran Publication. https://floraofiran.net/index.php.
Mozaffarian, V.A. 1998. Dictionary of Iranian plants names. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 671 pp.
Mozaffarian, V.A. 2012. A Pictorial dictionary of botany. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 1088 pp.
Mozaffarian V. 2008. Flora of Iran, Umbelliferae. Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, Publication No. 54, 592 pp.
Sharma, O.P. 2009. Plant taxonomy 2E. Tata McGraw-Hill Education, New Delhi, 563 pp.
