Cousinia seidlitzii Bge.
پروین صالحی شانجانی، بهاره افشارنژاد، حسین معروفی و آمنه غلامی
بانک ژن منابع طبیعی ایران، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
تاریخ انتشار مهر 1404
ویراستار علمی: معصومه ایزدپناه
رفتار انبارداری بذر
تيپ ذخیرهسازی ارتدوکس (بذوری که قابلیت خشکشدن را دارند) است. پس از کاهش رطوبت نسبی بذر به میزان 15 تا 20 درصد قابل نگهداری در دمای 20- درجه سانتی گراد است.
نیازهای جوانهزنی
بذرهای این گونه خواب عمیقی ندارند. پس از استریل سطحی، بذور روی کاغذ صافی مرطوب در پتری دیش قرار گرفته و به مدت دو هفته در دمای صفر تا 4 درجه سانتیگراد سرمادهی میشوند تا همزمان سبز شوند. سپس در دمای متناوب 20 (16 ساعت روشنایی) و 15 درجه سانتیگراد (8 ساعت تاریکی) سبز میگردند.
مورفولوژی
نوع میوه: فندقه
شکل میوه: تا حدودی گوهای شکل، سطح پشتی کمی محدب، سطح شمکی تخت، رأس بریده، کاکل ریزان، پایه کمی منحنی، به طرف ناف باریک شده. سطح بیکرک، با برجستگیهای نامشخص، کدر، قهوهای با نقوش قهوهای تیره
اندازه میوه: طول 4/72 تا 5/52 میلیمتر، عرض 2/40 تا 2/80 میلیمتر در نمونه بذر از دیواندره، کردستان، با وزن هزار دانه 4/2 گرم که در سال 1397 توسط حسین معروفی جمعآوری و شناسایی شده و با شماره اکسشن 47550 در بانک ژن منابع طبیعی ایران نگهداری میشود.
وزن هزار دانه/میوه: 4/2 گرم
ویژگیهای زیستی
فرم رویشی گیاه: چندساله، خاردار، کرکدار. ساقهها ایستاده، به طول 20 تا 35 سانتیمتر
نوع گلآذین، گل و مکانیسمهای گردهافشانی: گلآذین کپهای دیهیم مانند، گلآذین کپهای خوشه مانند، کپهها طبقی/لولهای؛ با 16 تا 24 گلچه، جام گل به طول حدوداً 12 میلیمتر، زرد؛ گریبان تخم مرغی و یا تخم مرغی استوانهای، به طول 12 تا 15 میلیمتر و قطر 7 تا 10 میلیمتر، برگههای گریبانی چند ردیفه. گیاه تک پایه، دگرگشن. گردهافشانی توسط حشرات و باد انجام میشود.
دوره زمانی گلدهی: اوایل تابستان
زمان رسیدن فندقه: اواسط تابستان
پراکنش بذر: توسط وزن بذر
پراکندگی جغرافیایی: ایران و قفقاز. نمونه تیپ از طالش، ایران
پراکندگی در ایران: شمال غرب. بیشتر در استان گیلان، آذربایجان و کردستان
گیاهشناسی
خانواده: Asteraceae
جنس: Cousinia
گونه: C. seidlitzii
نام فارسی: هزارخار دریاچهای
منابع و پیوندها
Assadi, M., Mehregan, I. 2017. Flora of Iran, No. 125: Asteraceae, Cousinia. Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, 396 pp.
Black, M. and Bewley, J.D. 2000. Seed technology and its biological basis. Sheffield Academic Press, 1-419 pp.
Bojňanský, V. and Fargašová, A. 2007. Atlas of seeds and fruits of central and East-European flora: the Carpathian Mountains region. Springer, Dordrecht, The Netherlands, 1046 pp.
Ghahraman, A. Flore of Iran. Research Institute of Forests and Rangelands with University of Tehran Publication. https://floraofiran.net/index.php.
Mozaffarian, V.A. 1998. Dictionary of Iranian plants names. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 671 pp.
Mozaffarian, V.A. 2012. A Pictorial dictionary of botany. Farhange Moaser Publisher, Tehran, 1088 pp.
Sharma, O.P. 2009. Plant taxonomy 2E. Tata McGraw-Hill Education, New Delhi, 563 pp.